भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) ने 24 डिसेंबर 2025 रोजी सकाळी 8:54 वाजता श्रीहरिकोटा येथील दुसऱ्या प्रक्षेपण तळावरून (Second Launch Pad) LVM3-M6 मिशन यशस्वीपणे प्रक्षेपित करून भारताच्या अंतराळ क्षेत्रात नवा इतिहास घडवला. या मोहिमेत LVM3 रॉकेटने आजवरचा सर्वात जड पेलोड – 6,100 किलोग्रॅम वजनाचा BlueBird Block-2 (BlueBird 6) उपग्रह कक्षेत स्थिर केला.
LVM3 रॉकेटची तांत्रिक वैशिष्ट्ये | ISRO LVM3-M6 मिशन
तीन टप्प्यांच्या LVM3 (Launch Vehicle Mark-3) रॉकेटचे एकूण वजन सुमारे 640 टन असून उंची 43.5 मीटर आहे.
या रॉकेटमध्ये:
- S200 हे दोन सॉलिड स्ट्रॅप-ऑन मोटर्स
- L110 द्रव इंधन कोर स्टेज
- C25 क्रायोजेनिक अपर स्टेज
यांच्या (ISRO LVM3-M6 मिशन) मदतीने सुमारे 15 मिनिटांत उपग्रहाला 520 किमी उंचीच्या लो-अर्थ ऑर्बिटमध्ये (LEO) अचूकपणे स्थापित करण्यात आले. हे LVM3 चे सहावे ऑपरेशनल उड्डाण आणि तिसरे व्यावसायिक मिशन ठरले.
BlueBird Block-2 उपग्रहाचे महत्त्व
अमेरिकेच्या AST SpaceMobile या कंपनीसाठी तयार करण्यात आलेला BlueBird Block-2 हा प्रगत कम्युनिकेशन उपग्रह आहे.
या उपग्रहाचे मुख्य उद्दिष्ट म्हणजे:
- थेट साध्या (unmodified) स्मार्टफोनवर 4G/5G सेवा
- ग्रामीण व दुर्गम भागांतील नेटवर्क समस्या दूर करणे
- जमिनीवरील टॉवर्सशिवाय जागतिक ब्रॉडबँड कनेक्टिव्हिटी
या उपग्रहामुळे जगभरातील डिजिटल दरी कमी होण्यास मोठी मदत होणार आहे.
Get Latest tips and updates directly in your Inbox.
Join 10000+ subscriber for exclusive access to our monthly newsletter with insider news.
भारताची व्यावसायिक अंतराळ झेप
या यशस्वी प्रक्षेपणाने, भारताने जागतिक व्यावसायिक प्रक्षेपण बाजारात आपली मजबूत पकड पुन्हा सिद्ध करत (ISRO LVM3-M6 मिशन), एक महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे. ISRO मुळे, कमी खर्चात, अचूक आणि विश्वासार्ह प्रक्षेपण सेवा देणारा देश म्हणून भारताची ओळख अधिक बळकट झाली आहे. विशेष म्हणजे, श्रीहरिकोटा येथील Launch View Gallery मधून नागरिकांनी या ऐतिहासिक क्षणाचे प्रत्यक्ष साक्षीदार होण्याचा आनंद घेतला.
पंतप्रधानांची प्रतिक्रिया
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी या यशाचे स्वागत करताना सांगितले की,
“हे मिशन भारताच्या आत्मनिर्भरतेचे आणि हेवी-लिफ्ट क्षमतेचे प्रतीक असून, जागतिक स्तरावर भारताच्या अंतराळ सामर्थ्याचा ठसा उमटवणारे आहे.”
LVM3-M6 मिशन हे केवळ एक प्रक्षेपण नसून, भारताच्या तंत्रज्ञान, व्यावसायिक क्षमता आणि जागतिक नेतृत्वाकडे वाटचाल दर्शवणारा महत्त्वाचा टप्पा आहे. ISRO ने पुन्हा एकदा सिद्ध केले आहे की भारत आज अंतराळ क्षेत्रात विश्वसनीय आणि अग्रगण्य शक्ती बनत आहे.
